— Gdzie ty jesteś?! Moi rodzice już przyszli, a kolacji nie ma! Natychmiast wracaj do domu! — darł się mąż do telefonu.
Svetlana wsunęła buty dopiero przy windzie. Przez całe mieszkanie przebiegła boso, stukając stopami o zimne płytki. Dziś maniery nie miały znaczenia — liczyło się tylko to, żeby nie marnować czasu i nie marznąć jeszcze bardziej.
Telefon zawibrował ponownie, gdy stała już na przystanku.
— Sveta! — warknął Andrej tak głośno, że musiała odsunąć słuchawkę od ucha. — Gdzie ty się podziałaś?
— Właśnie wyszłam z pracy, Andrejuszka.
— Praca mnie nie obchodzi! Mamy gości! Moi rodzice są u nas! Stół pusty!
Svetlana przymknęła oczy. Wczoraj nie powiedział ani słowa. Ani jednego.
— A od kiedy są?
— Od dwóch godzin! Czekają na kolację! Matka już zaczyna sugerować, że źle się ożeniłem!
— Andrej, może…
— Może co?! — uciął. — Ty nie rozumiesz? Rodzina jest ważniejsza niż twoi chorzy!
W słuchawce zapadła cisza. Rozłączył się.
Nie chodziło tylko o kolację. Chodziło o to, że jej czas, jej zmęczenie i jej dzień znów okazały się mniej ważne.
Svetlana usiadła na ławce, patrząc w stronę drogi. Autobus miał przyjechać za dwadzieścia minut. W domu byli niemal obcy ludzie, których trzeba nakarmić. Był mąż, który krzyczał, a potem udawał, że wszystko jest w porządku. A między nimi była ona — jak zwykle, „ta od ogarniania”.
W głowie układała plan: coś na szybko. Makaron, parówki, sałatka z słoika. Najprościej. Najszybciej.
Ale nagle pojawiła się myśl, która przestraszyła ją samą: a jeśli… nie wróci? Gdyby po prostu skręciła w inną stronę i choć raz wybrała ciszę.
Oczywiście, wróci. Gdzie miałaby pójść? Z tą myślą wstała, gdy podjechał autobus.
W mieszkaniu powitały ją odgłosy z salonu. Andrej opowiadał coś wesołym tonem, a jego rodzice śmiali się, jakby trwało tu przyjęcie.
— O, przyszła Svetochka! — zawołał teść. — Nareszcie!
Weszła do pokoju. Teściowa, postawna kobieta w kolorowej chustce, zmierzyła ją od góry do dołu spojrzeniem, w którym było więcej oceny niż troski.
— Oj, córeczko, jaka ty chuda! W pracy to cię chyba nawet nie karmią?
— Dobry wieczór — odpowiedziała Svetlana przez zaciśnięte zęby. — Przepraszam za spóźnienie.
— E, daj spokój! — machnęła ręką teściowa. — Rozumiem, rozumiem. Ale teraz jesteś w domu! Andrejuszka mówi, że robisz takie pyszne pierożki!
Svetlana spojrzała na męża. Siedział wygodnie w fotelu, uśmiechnięty, zadowolony. Jak ktoś, kto prezentuje swój „dobrze ułożony” dom.
— Sveta — odezwał się łagodnym głosem — nakryj do stołu. Ludzie są głodni.
— Jasne.
Poszła do kuchni. Nie do siebie, nie do odpoczynku — tylko do obowiązku, który spadł na nią, bo tak było „wygodnie”.
- Zmęczenie po pracy
- Niespodziewani goście
- Milczenie o planach do ostatniej chwili
- Oczekiwanie, że „żona się dostosuje”
O dziewiątej wieczorem postawiła na stole ostatnie danie: ziemniaki z mięsem. Takie, jakie podobno lubiła teściowa… a może teść? Sama już nie była pewna, bo w tym wszystkim nie było miejsca na jej własną pewność.
— Och, Svetochka! — teściowa klasnęła w dłonie. — My już myśleliśmy, że zostaniemy o suchym pysku!
— Przepraszam — wymamrotała Svetlana. — Długo mi zeszło.
— Najważniejsze, że jest! — skwitowała tamta, jakby sprawa była zamknięta.
Andrej rozlewał alkohol, podnosząc kieliszek.
— No to za rodzinę! Za spotkanie!
Svetlana przysiadła na brzegu krzesła. Marzyła o jednym: położyć się. Po prostu się położyć i nie wstawać do rana.
— Svetochka, przydałoby się jeszcze trochę chleba — rzuciła teściowa, nie odrywając wzroku od talerza.
Svetlana wstała.
— I ogórki kiszone! — dołożył teść. — Widziałem w lodówce!
— I musztardę! — dorzucił Andrej.
Chodziła tam i z powrotem. Przynosiła, podawała, odkładała. „Dziękuję” nie padło ani razu — jakby to, co robiła, było nie uprzejmością, tylko jej funkcją.
W ich rozmowach była jak cień: obecna, potrzebna, ale niewidoczna.
Przy stole rozmawiano o pracy, o dzieciach, o cenach. Nikt nie zapytał, jak minął jej dzień. Nikt nie zapytał, czy jest zmęczona. Ona nie była rozmówczynią — była „obsługą”.
— Pamiętasz, Andrejuszka — śmiała się matka — jak jeździliśmy na działkę, kiedy byłeś mały? Babcia robiła takie ciasta!
— Pamiętam, świetne czasy — przytaknął.
— A tak w ogóle — teściowa zerknęła na Svetlanę — Andrej ma szczęście. Dobra gospodyni to dziś rzadkość.
Svetlana spróbowała się uśmiechnąć. W środku coś jej się zacisnęło. W tym zdaniu zawierało się wszystko: nie ona, tylko „gospodyni”. Nie człowiek, tylko rola.
O pierwszej w nocy goście wreszcie zaczęli się zbierać. Pożegnania trwały długo, pełne uścisków i głośnych słów.
— Dziękujemy za kolację! — zawołała teściowa w drzwiach. — Przepyszna! A kawa… prawdziwa, brazylijska!
Drzwi się zamknęły. Andrej przeciągnął się z zadowoleniem.
— Fajnie było. Dawno się nie widzieliśmy.
Svetlana bez słowa zaczęła zbierać brudne naczynia. Talerze piętrzyły się jak małe góry, obok kieliszki, miski, sztućce.
— Andrej — odezwała się cicho — pomożesz mi?
Ten wieczór zostawił w niej prostą, trudną myśl: dom powinien być miejscem odpoczynku dla dwojga, a nie sceną, na której jedna osoba ma grać bez końca. I jeśli coś ma się zmienić, to nie w garnkach — tylko w wzajemnym szacunku.